Helgi Þ. Svavarsson.

Allt frá stofnun Sinfóníuhljómsveitar Norðurlands hefur samstarfið milli Tónlistarskólans og hljómsveitarinnar verið mjög náið og gefandi fyrir báða aðila. Í íslenskri tónlistarsögu er slíkt samstarf eða sambúð ekkert einsdæmi . Þegar Tónlistarskólinn í Reykjavík var stofnaður árið 1930 þá var hann stofnaður með það að markmiði að styðja við starfsemi Hljómsveitar Reykjavíkur sem var forveri Sinfóníuhljómsveitar Íslands. Enn þann dag í dag eru tengls Tónlistarskólans í Reykjavík við Sinfóníuhljómsveit Íslands nokkuð náin.

Í raun má segja að hvorki Tónlistarskólinn á Akureyri eða Sinfóníuhljómsveit Norðurlands geti í raun þrifist almennilega án hinnar. Þegar ég hugsa um það hvernig þetta samspil skólans og hljómsveitarinnar er og á hvaða hátt þetta samspil verður báðum aðilum og tónlistarlífinu á Akureyri til góða þá koma eftirfarandi atriði upp í hugann.

Tónlistarkennarar hafa í mjög mörgum tilfellum í raun minni þjálfun eða menntun sem kennarar en þeir hafa sem hljóðfæraleikarar. Þar af leiðir liggur metnaður þeirra ekki síður í því að vera góðir hljóðfæraleikarar en hljóðfærakennarar. Til að sinna þessari þörf er mikilvægt fyrir tónlistarskóla að geta á einhvern hátt skapað tónlistarkennurum sínum umgjörð eða tækifæri til þess að geta fullnægt listrænni þörf tónlistarmanna að spila fyrir áheyrendur. Að mínu mati skapar Sinfóníuhljómsveit Norðurlands þá umgjörð sem ég talaði um hér að ofan fyrir þá tónlistarkennara sem leika á þau hljóðfæri sem rúmast innan Sinfóníuhljómsveitar. Þannig verður starfsumhverfi Tónlistarskólans mun meira aðlaðandi en ef hljómsveitarinnar nyti ekki við og gerir hann eftirsóknarverðari fyrir hæfa og metnaðarfulla tónlistarkennara að starfa við. Á sama hátt hefur skólinn jákvæða áhrif á viðhorf hljóðfæraleikarar til hljómsveitarinnar. Með því að halda uppi metnaðarfullu skólastarfi þá verður þetta samstarf meira aðlaðandi fyrir góða hljóðfæraleikara/tónlistarkennara og skapar fyrir þá traustan starfsvettvang og leiðir þannig til blómlegs tónlistarlífs.

Annar þátturinn sem ég minnist á er samnýting ýmissa aðfanga og er þar helst að nefna bókasafn og hljóðfærakost. Tónlistarskólinn á Akureyri hefur rekið mjög öflugt tónlistarbókasafn í gegnum árin. Á þeim tíma sem hljómsveitin hefur starfað hefur hún svo bætt í þetta bókasafn með innkaupum sínum á hljómsveitarverkum þeim sem hún hefur flutt í gegnum tíðina. Þessi verk verða þar með aðgengileg fyrir kennara og nemendur skólans að skoða og „stúdera“. Á hinn bóginn kemur samstarfið sér vel fyrir hljómsveitina þegar að kemur að hljóðfærakosti og þá sérstaklega hvað viðvíkur slagverkshljóðfærum. Hljóðfærakostur Tónlistarskólans hafa í gegnum tíðina verið notaður á tónleikum hljómsveitarinnar henni að kostnaðarlausu. Hætt er við að möguleikar hljómsveitarinnar til verkefnavals væru takmarkaðri ef aðgangs að þessum hljóðfærum nyti ekki við.

Að lokum vil ég nefna það sem snýr að nemendunum. Á síðustu árum hefur oft verið talað um og er nánast orðið tísku hugtak að nefna tengsl skóla við atvinnulífið. Í slíku samstarfi sem er á milli Sinfóníuhljómsveitar Norðurlands og Tónlistarskólans á Akureyri má segja að slík tengsl geti varla verið meiri. Nemendur skólans hafa beinan hagnað að þessu sambýli með tvennum hætti. Annarsvegar að því sem snýr að aðgengi nemenda að sinfóníutónleikum, en mikilvægi þess að nemendur sæki tónleika verður seint ofmetið. Hinsvegar er það tækifæri fyrir þá nemendur sem náð hafa góðum árangri í sínum tónlistarnámi að spila með og fá þannig reynslu í hljómsveitarspili sem er í raun ómetanleg en alltof fáir tónlistarnemendur fá nægilega mikið af áður en í háskólanám er komið. En það er þetta tækifæri nemendanna að fá að spila með sem einnig skapar tækifæri fyrir hljómsveitina. Með þátttöku nemenda bætist að sjálfsögðu meira kjöt á beininn sem kemur út í fyllri hljóm og möguleika á að hafa hljómsveitina stærri en annars væri mögulegt.

Það er því ljóst í þessum stutta pistli að samstarf og sambýli Sinfóníuhljómsveitar Norðurlands og Tónlistarskólans á Akureyri er mjög mikilvægt fyrir báðar stofnanirnar. Það styrkir þær í erfiðri tilvistarbaráttu og gerir þeim kleift að blómstra glæsilega þegar tímarnir eru léttari. Það er því von mín að báðar stofnanirnar fái að dafna of vaxa áfram með góðum stuðningi frá hvor annarri sem og samfélaginu sem þær starfa í.

Samstarf Tónlistarskólans og Sinfóníuhljómsveitar Norðurlands
Helgi Þorbjörn Svavarsson (fyrrverandi skólastjóri TA)